Người bệnh tiểu đường lúc nào cũng phải tính toán nên ăn ngày mấy bữa, mỗi bữa phải ăn thế nào? Chuyện đó bây giờ không còn căng thẳng như xưa. Lời khuyên người bệnh nên ăn ngày 3 bữa và đúng giờ răm rắp hiện không còn giá trị tuyệt đối như ngày xưa nhờ thuốc hạ đường huyết bây giờ tác dụng tương đối nhanh. Nhiều loại có thể uống ngay trước, trong hay sau bữa ăn nên người bệnh không còn kẹt giờ ăn vì phải gắn liền với thời điểm uống thuốc cho kịp tác dụng như trước đây.

Ăn bao nhiêu bữa tùy thuộc vào tình trạng đường huyết của bệnh nhân cao hay thấp. Nói một cách cụ thể, mục tiêu của việc phân bố hợp lý các bữa ăn là nhằm ức chế cảm giác đói bụng để người bệnh đừng vì quá thèm ngọt mà “phá giới”. Người chưa kiểm soát được cảm giác đói, nghĩa là đường huyết chưa hoàn toàn ổn định, nên có 5 bữa ăn nhỏ thay vì 3 bữa chính nhưng cần chọn một trong hai mô hình dưới đây:

– Với người có lượng đường huyết cao thì khẩu phần của các bữa ăn phụ phải tập trung vào thực phẩm ít mang lại năng lượng và dồi dào chất xơ như măng ta, xà lách, dưa chuột, rau dền, bí rợ… để no bụng mà không bị tăng cân.

– Với người dễ tụt đường huyết, chẳng hạn nhóm tiêm insulin thì bữa ăn phụ nên có thêm chút bánh ngọt hay trái cây, tốt nhất là trái cây sấy khô, để vừa thêm chất xơ, vừa tránh tình trạng đường huyết tụt quá thấp trước bữa ăn chính.

Một số thầy thuốc khuyên người bệnh tiểu đường không nên ăn quá no trong bữa cơm chiều để tránh tình trạng đường huyết tăng cao vào buổi tối, vừa nguy hiểm, vừa khiến bệnh nhân dễ mất ngủ, đau nhức, khó chịu… Lời khuyên đó không sai nhưng thường đúng hơn ở các nước phương Tây, còn với bối cảnh sinh hoạt của nước mình thì không hoàn toàn thích hợp vì:

– Nhiều người xứ mình có thói quen ăn cơm chiều tương đối sớm. Nếu ăn không no dễ bị hạ đường huyết giữa đêm khuya.

– Phần lớn người dân Âu, Mỹ không phải làm việc hay vận động sau bữa cơm chiều nên nếu ăn không quá no cũng không sao vì đường huyết nào có được tiêu thụ. Ngược lại, người bệnh tiểu đường ở nước ta ít khi ngồi yên sau bữa ăn chiều. Không ít người theo đúng lý thuyết ăn lưng lửng buổi chiều, đến tối dễ ngất xỉu vì tụt đường huyết. Nhưng cũng không nên vì thế mà ăn quá no trong bữa cơm chiều vì như đã phân tích nhiều lần, nếu không có cách tiêu thụ năng lượng sau bữa ăn thì đó là nguy cơ không chỉ tăng đường huyết mà thậm chí dễ tăng chất mỡ trong máu và dẫn đến béo phì.

Thay vì bữa cơm chiều, người bệnh tiểu đường, nếu đường huyết ổn định, nên chú ý nhiều hơn vào bữa điểm tâm sao cho vừa no bụng, vừa cung cấp đầy đủ dưỡng chất cho cơ thể. Bữa ăn lót lòng của người bệnh tiểu đường vì thế càng đa dạng càng tốt, càng có nhiều chất xơ trong rau quả càng tốt. Được như vậy thì người bệnh không bị cảm giác đói dằn vặt suốt ngày. Người bệnh tiểu đường phải tránh thói quen chỉ uống cà phê buổi sáng mà không ăn, cà phê có thể làm tỉnh táo ít giờ nhưng sau đó lại là lý do làm tụt đường huyết và gây tình trạng mệt mỏi tinh thần, đói bụng cồn cào đi kèm cảm giác thèm ngọt.